İşe İade Davası: Şartları, Süreleri ve Sonuçları

İş güvencesi kapsamındaki bir işçi, geçerli bir sebep gösterilmeden veya gösterilen sebep gerçek olmadan işten çıkarıldığında, feshin geçersizliğinin tespitini ve işine iadesini talep edebilir. Amaç, keyfi ve dayanaksız işten çıkarmalara karşı işçiyi korumaktır.

• İşyerinde en az 30 işçi çalışıyor olması (aynı işverenin aynı işkolundaki birden fazla işyerindeki işçileri toplanır).
• İşçinin o işyerinde en az 6 aylık kıdeminin bulunması.
• İş sözleşmesinin belirsiz süreli olması.
• Feshin geçerli bir sebebe dayandırılmamış olması.

Mahkeme veya özel hakem feshin geçersizliğine karar verirse, işveren işçiyi başvurusu üzerine 1 ay içinde işe başlatmak zorundadır. İşe başlatmanın yanı sıra iki ayrı ödeme gündeme gelir:

• İşe başlatmama tazminatı: işveren işçiyi 1 ay içinde işe başlatmazsa, işçiye en az 4 aylık ve en çok 8 aylık ücreti tutarında tazminat öder (miktarı mahkeme belirler).
• Boşta geçen süre ücreti: kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre için işçiye en çok 4 aya kadar doğmuş ücret ve diğer hakları ödenir.

İşyerinde 30'dan az işçi çalışması, 6 aylık kıdemin dolmamış olması ya da işletmenin bütününü sevk ve idare eden işveren vekili konumunda olunması gibi durumlarda işe iade davası açılamaz. Ancak bu işçiler, koşulları varsa kötüniyet tazminatı gibi başka hukuki imkânlara başvurabilir.